تاریخ انتشار:۱۸ تیر ۱۳۹۴ در ۱۲:۴۲ ب.ظ
Print This Post

قطره‌ای در برهوت

ghedis

مجله فرهنگی هفت‌راه – طه انتظاری: ابراهیم حسن بیگی نویسنده نسبتا پرکاری است که تا چند سال قبل رمان «اشکانه» او بیشتر در ذهن‌ها مانده بود. اما حالا می‌توان کتابهایی دیگر از او را نیز بعنوان آثار شناخته شده‌اش برشمرد که «قدیس» یکی از آنهاست. او در «قدیس» تلاش دارد تا در فضایی به‌روز ماجرایی تاریخی را نقل کند. ماجرا با رسیدن یک کتاب تاریخی به دست کشیش «میخائیل ایوانف» در روسیه شروع می‌شود. کتاب که گویا مجموعه‌ای از نوشته‌هایی از نویسندگان در زمان‌های مختلف است، به شرح فرازهایی از تاریخ صدر اسلام می‌پردازد. محوریت این فرازها ماجراهایی است که پیرامون زندگی حضرت علی(ع) اتفاق می‌افتد و از عمرو عاص و پسرهایش، طلحه و زبیر، جنگ صفین و… سخن به میان می‌آید.

کشیش که فردی آزاداندیش است به کتاب علاقه‌مند می‌شود و بر اساس رویای صادقه‌ای که می‌بیند(و البته این رویا تنه به تنه مکاشفه می‌زند) این کتاب را هدیه‌ای از طرف حضرت عیسی مسیح(ع) در می‌یابد که در واقع قصد هدایت او را دارد.

یکی از جذابیت‌های کتاب وجود ماجرایی است که در واقع بستر مرور روایت‌های تاریخی کتاب شده است. دو شرور که در پی بدست آوردن کتاب تاریخی و عتیقه هستند و مشکلاتی که برای کشیش ایجاد می‌کنند، باعث می‌شود تا کشیش به لبنان و نزد پسرش برود و مطالعه کتاب تاریخی را در آنجا ادامه دهد و البته از این فرصت برای مصاحبت با «جرج جرداق» نویسنده معروف مسیحی و لبنانی استفاده کند.

وجود نویسندگان متعدد در کتاب تاریخی که هر یک از منظر خود و گاهی از جبهه‌هایی متقابل به روایت ماجراها می‌پردازند باعث شده است تا یکنواختی بر این روایت‌ها چیره نشود و خواننده جذب این نگاه‌های متفاوت گردد.

تلاش حسن‌بیگی در مراجعه به منابع دست اول تاریخی ستودنی است و همین امر –که با نگاهی به فهرست منابع در پایان کتاب به آن پی می‌بریم- موجب می‌شود تا خیالمان نسبت به سندیت داشتن روایت‌های تاریخی موجود در کتاب راحت باشد. از این رو می‌توان «قدیس» را منبع مناسبی برای بدست آوردن اطلاعاتی حداقلی درباره مهمترین اتفاقات تاریخ صدر اسلام دانست و همین امر این کتاب را برای افرادی که به هر دلیل علاقه‌ای به مطالعه کتاب‌های تاریخ با ارجاعات و پاورقی‌های فراوان ندارند، در جایگاه یک گزینه مناسب قرار می‌دهد.

اما با همه این حرف‌ها ظرفیتی که با این ایده خوب و انتخاب مناسب ماجراهای تاریخی پدید آمده است، آنچنان که باید و شاید فعال نمی‌شوند.

ماجرای کشیش، قاچاقچیان عتیقه، مرد تاجیک، سفر از روسیه و لبنان و… خود می‌توانست داستانی پرکشش و پر از حوادث ریز و درشت و جذاب باشد که متاسفانه در حد یک کاتالیزور بسیار سطحی مورد استفاده قرار گرفته است تا بستری برای بیان روایت‌های تاریخی فراهم شود؛ فقط همین! مخصوصا گره گشایی انتهایی کتاب و برداشتن قاچاقچیان عتیقه از سر راه به دم دستی ترین حالت صورت گرفته است که واقعا توی ذوق خواننده می‌زند. برای مثال کتاب در صفحات ابتدایی که ماجرای معاصر پررنگ‌تر است، ضرباهنگی تندتر دارد.

تلاش نویسنده برای پرداختن به همه موضوعات تاریخی مد نظر وقتی در کنار ضعف فوق قرار می‌گیرد باعث می‌شود تا گاها چند صفحه متوالی، بدون هیچ فراز و فرودی به روایت یک ماجرای تاریخی یا ایراد یک خطبه اختصاص پیدا کند که هرچقدر هم آن روایت مهم باشد، باز ممکن است خارج از حوصله به نظر بیاید.

با این حال می‌توان قدیس را حاصل یک نیت خالصانه، تعهد هنرمندانه و دقت تاریخی دانست که می‌تواند یکی از گزینه‌های مناسب برای مطالعه باشد. قدیس با همه ضعف‌ها و قوتهایش قطره‌ای در برهوت رمان‌های تاریخی قابل اعتنا است و از این نظر قابل تقدیر.




دیدگاه خود را بیان کنید : قبل از ارسال دیدگاه روی دکمه من ربات نیستم کلیک کنید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

*
*