چرا فیلم جدید نولان رکوردشکنی میکند؟
نقدهای منفی زیادی به ویژه از طرف اهالی ادبیات به فیلم جدید نولان وارد شده است. به این ترتیب یک پرسش مهمتر از کیفیت هنری فیلم طرح میشود: چه چیزی فارغ از ارزش هنری باعث استقبال از ادیسه شده است؟
مسعود حنیفی| نقدهای منفی زیادی به ویژه از طرف اهالی ادبیات به فیلم جدید نولان وارد شده است. به این ترتیب یک پرسش مهمتر از کیفیت هنری فیلم طرح میشود: چه چیزی فارغ از ارزش هنری باعث استقبال از ادیسه شده است؟
نخستین عامل، برند نولان ست. تماشاگر پیش از دیدن فیلم، انتظاری از «فیلم نولان» دارد و همین انتظار بخشی از تقاضا را ایجاد میکند. گزارش لسآنجلستایمز نیز به شکلگیری یک پایگاه هواداری وفادار برای نولان طی بیش از دو دهه اشاره میکند؛ به طوری که بلیتهای IMAX فیلم از یک سال پیش به فروش رسیده بود. نولان در همه سالهای فعالیتش با دست گذاشتن روی ایدههایی که برای انسان عصر تکنولوژی جذابیت ذاتی دارد، توانسته طرفداران زیادی را جذب کند. کسانی که لزوما نسبت چندانی با سینما ندارند.
عامل دوم ستارههای فیلم است. مت دیمون، تام هالند، زندایا، آن هاتاوی و رابرت پتینسون، هرکدام شبکهای از مخاطبان و رسانههای اجتماعی را با خود به فیلم میآورند. بنابراین فیلم پیش از آن که یک اقتباس از هومر باشد، به یک رویداد سلبریتیها تبدیل میشود.
عامل سوم، چیزی است که میتوان آن را کالایی شدن تجربه سینمایی نامید. کمپین تبلیغاتی فیلم عملاً تماشای آن در IMAX را به بخشی از محصول تبدیل کرده است. IMAX در افتتاحیه جهانی حدود ۵۲ میلیون دلار، یعنی نزدیک به ۲۰ درصد فروش اولیه فیلم، درآمد ایجاد کرد و «ادیسه» به پرفروشترین فیلم تاریخ IMAX تبدیل شد.
عامل چهارم، توجه مدام رسانهها است. رسانهها و شبکههای اجتماعی دائماً درباره فیلم حرف میزنند. حتی نقدهای بسیار منفی نیز به این چرخه کمک میکنند. نمونه روشن آن جنجال پیرامون نقد امیلی ویلسون، مترجم مشهور «ادیسه» است که به یک بحث فرهنگی گسترده تبدیل شد.
بنابراین «ادیسه» پیش از آن که صرفاً یک فیلم باشد، یک «ماشین تولید توجه» است و عوامل بسیاری بالاتر از ارزشهای هنری، داستانی و سینمایی آن، تماشاگر را به سینما میکشاند.
