چالش‌ مهم «بازی‌سازان» بحث «انتشار» است/ «انتشار بازی» به «بودجه» قابل‌توجهی نیاز دارد

«محمد عسگری» کارگردان بازی «نبرد میرزا» که از آثار منتخب رویداد ملی بازی های رایانه ای هفت خان نیز بود در گفت و گو با خبرنگار سینماپرس با اشاره به چالش های تولید بازی های رایانه ای بخصوص بازی سازان مستقل و بخش خصوصی در کشور اظهار داشت: اگر بخواهم به‌طور کلی درباره دردسرهای ساخت بازی در ایران، به‌ویژه به‌صورت مستقل، عرض کنم، یکی از بزرگ‌ترین چالش‌ها بحث تحریم است. بسیاری از امکانات و دسترسی‌هایی که بازی‌سازان در سایر کشورها به آن‌ها دسترسی دارند، برای ایرانی‌ها فراهم نیست و این موضوع می‌تواند برای بازی‌سازان مستقل بسیار آزاردهنده باشد.

وی افزود: بخش دیگر، مسئله حمایت‌ها و کمک‌های مالی است. اگر سازمان‌ها و ارگان‌ها بتوانند از تیم‌های بازی‌سازی حمایت کنند تا حداقل پروژه‌هایشان به یک مرحله قابل ارائه برسد، آن‌گاه سرمایه‌گذاران نیز می‌توانند به‌صورت تخصصی‌تر و حرفه‌ای‌تر روی این پروژه‌ها سرمایه‌گذاری کنند.

او ادامه داد: یکی دیگر از چالش‌ها به موضوع تخصص و دانش بازی‌سازی بازمی‌گردد. البته تیم‌های خوب ایرانی این مسائل را به‌خوبی درک می‌کنند، اما یکی از مشکلات بزرگ، مدیریت پروژه بازی است. امروز متخصص در صنعت بازی کم نداریم؛ چه در بخش فنی، چه هنری و چه صداگذاری. با این حال، یکی از بزرگ‌ترین معضلات، به پایان نرسیدن پروژه‌هاست. پروژه‌ای آغاز می‌شود، هزینه‌هایی صرف آن می‌شود، اما در نهایت به اتمام نمی‌رسد و عملاً شکست می‌خورد. این مسئله یکی از مشکلات جدی صنعت است.

عسگری همچنین با انتقاد از وضعیت بازار و خلا بستر مناسب نشر بازی ها، تصریح نمود: از دیگر چالش‌های مهم برای بازی‌سازان، بحث انتشار (Publishing) است. بسیاری از بازی‌سازان در مرحله انتشار دچار مشکل می‌شوند، زیرا فرآیند بازی‌سازی دو بخش اصلی دارد، ساخت و انتشار. بخش انتشار بازی به بودجه قابل‌توجهی نیاز دارد؛ از هزینه‌های مارکتینگ و برندینگ گرفته تا حضور مؤثر روی پلتفرم‌ها. در حال حاضر، پلتفرم‌هایی که بازی‌سازان ایرانی می‌توانند آثار خود را روی آن‌ها منتشر کنند، از نظر مالی و تبلیغاتی حمایت چندانی ارائه نمی‌دهند.

وی افزود: این مسئله در هر دو سطح داخلی و خارجی وجود دارد، اما در حوزه خارجی به‌دلیل تحریم‌ها وضعیت بسیار دشوارتر است. همان‌طور که عرض کردم، مشکل نخست همان تحریم است؛ ما عملاً دسترسی واقعی به پلتفرم‌های خارجی نداریم. اگر یک بازی‌ساز ایرانی بخواهد بازی خود را منتشر کند، معمولاً ناچار است با هویت واسط یا از طریق یک استودیو خارجی اقدام کند که این خود هزینه مضاعفی تحمیل می‌کند و محدودیت بیشتری بر بودجه پروژه وارد می‌سازد.

این فعال عرصه بازی سازی همچنین در مورد بودجه های نهادهای دولتی در زمینه ساخت بازی های رایانه ای بیان کرد: اگر نظر شخصی‌ام را عرض کنم، بودجه‌ها فی‌نفسه کافی هستند، اما متأسفانه به‌درستی سرمایه‌گذاری نمی‌شوند. برای مثال، در برخی جشنواره‌ها شاهد بازی‌هایی هستیم که هفت سال از انتشارشان گذشته، اما همچنان در فهرست حضور دارند، و در مقابل بازی دیگری نامزد می‌شود که هنوز منتشر نشده است. این موارد نشان می‌دهد مسئله به‌صورت ریشه‌ای، هم از نظر مدیریتی و هم از نظر ساختاری، دچار اشکال است.

وی متذکر شد: اگر بخواهم در حوزه سرمایه‌گذاری نکته دیگری عرض کنم، یکی از مشکلات مهم، درست دیده نشدن ظرفیت واقعی یک استودیو یا تیم است. متأسفانه افرادی که منابع مالی در اختیار دارند یا در جایگاه مدیریت قرار گرفته‌اند، لزوماً تخصص عمیقی در حوزه بازی‌سازی ندارند که البته تا حدی طبیعی است اما انتظار می‌رود از مشاوره متخصصان این حوزه استفاده کنند تا سرمایه‌ها به سمت پروژه‌های درست هدایت شود. در مجموع، سرمایه و بودجه وجود دارد، اما محل و نحوه هزینه‌کرد آن بهینه نیست.

او ادامه داد: از نظر زیرساخت فنی چه در حوزه رایانه‌های شخصی و چه ابزارهای تولید در سطح کلی کمبود مطلقی وجود ندارد. اگر بازی‌های داخلی را با تولیدات بزرگ بین‌المللی مقایسه کنیم، می‌بینیم تنها تعداد محدودی از پروژه‌های جهانی از فناوری‌های بسیار خاص و انحصاری استفاده می‌کنند. حتی نمونه‌هایی از این فناوری‌ها در ایران نیز قابل دسترس است.

«محمد عسگری» در پایان این گفت و گو خاطرنشان ساخت: با این حال، مسئله اصلی همچنان مدیریت پروژه و دانش اجرای حرفه‌ای است. از سوی دیگر، به دلیل کوچک بودن بازار پرداخت کاربران در ایران، بسیاری از بازی‌سازان به سمت تولید پروژه‌های پرهزینه نمی‌روند، زیرا بازگشت سرمایه تضمین‌شده نیست. در نتیجه، معمولاً نیاز به فناوری‌های بسیار پیشرفته نیز احساس نمی‌شود. با وجود همه این‌ها، مسئله تحریم همچنان پابرجاست و دسترسی به بخشی از ابزارها، سرویس‌ها و پلتفرم‌های بین‌المللی را برای بازی‌سازان ایرانی محدود می‌کند.